تفاوت کانون کارشناسان رسمی دادگستری و مرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه

تعدادی از همراهان سایت پرسیده اند تفاوت کانون کارشناسان رسمی دادگستری و مرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه چیست؟

اگر چه هر دو نهاد کانون کارشناسان رسمی دادگستری و مرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه وظیفه مشابهی را برعهده دارند، اما تفاوت‌های کلیدی در نحوه تشکیل، قوانین و فرآیندهای جذب دارند. این تفاوت‌ها شامل موارد زیر است:

ماهیت حقوقی کانون کارشناسان رسمی دادگستری و مرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه

کانون کارشناسان رسمی دادگستری

این نهاد بر اساس قانون کارشناسان رسمی دادگستری مصوب ۱۳۸۱، یک نهاد مستقل محسوب می‌شود و به طور مستقیم زیر نظر قوه قضائیه نیست. این استقلال به این کانون اجازه می‌دهد که در چارچوب قوانین، امور داخلی خود را اداره کند.

• در ماده 1 قانون کارشناسان رسمی دادگستری این نهاد را دارای شخصيت حقوقی، مستقل، غيردولتی، غيرانتفاعی و غيرسياسی تعریف کرده است.

قانون کارشناسان رسمی دادگستری مشتمل بر 41 ماده و 39 تبصره در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ 18 فروردین ماه 1381 مجلس شورای اسلامی تصویب به تأیید شورای نگهبان رسیده است.

شایان ذکر است که قانون کارشناسان رسمی دادگستری اولین بار در تاریخ 1317/11/23 (حدود 90 سال قبل) تصویب شد و در سال 1339 اصلاحاتی در آن داده شد و با عنوان اصلاح قانون کارشناسان رسمی وزارت دادگستری ابلاغ و اجرا شد.

بعد از انقلاب هم در سال 1358 شورای انقلاب استقلال کانون کارشناسان رسمی را اعلام کرد

مرکز کارشناسان رسمی قوه قضائیه:

این مرکز بر اساس ماده ۱۸۷ قانون برنامه سوم توسعه سال 1379ایجاد شده و به عنوان یک نهاد وابسته به قوه قضائیه شناخته می‌شود. در واقع، این مرکز برای جذب کارشناسان و مشاورانی تأسیس شد که کانون کارشناسان به دلیل محدودیت‌های قانونی یا ظرفیتی، قادر به جذب آن‌ها نبود.

• ماده ۱۸۷ قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی اجتماعی و فرهنگی جمهوري اسلامي مصوب ۱۳۷۹/۱/۱۷ مجلس شوراي اسلامي

به منظور اعمال حمایت‌های لازم حقوقی و تسهیل دستیابی مردم به خدمات قضائی و حفظ حقوق عامه، این اختیار به قوه قضائیه اعطا شد که نسبت به تائید صلاحیت فارغ‌التحصیلان رشته حقوق جهت صدور مجوز تاسیس مؤسسات مشاور حقوقی برای آنان و تائید صلاحیت کارشناسان رسمی دادگستری اقدام نماید. همچنین مقرر شد که حضور مشاوران مذکور در محاکم دادگستری و ادارات و سازمان‌های دولتی و غیردولتی برای انجام امور وکالت متقاضیان مجاز خواهد بود.

پیرو این ماده قانونی، رئیس قوه قضاییه در سال 1381 آئین نامه اجرای کارشناسان قوه قضاییه را ابلاغ کرد

این مرکز مدتی زیرمجموعه معاونت قضایی و حوزه ریاست قوه قضائیه بود

در سال 1397 آئین نامه اجرایی ماده 187 بازنگری شد و نام آن به ” مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده” تغییر یافت

ریاست مرکز کارشناسان قوه قضاییه توسط ریاست قوه و از بین حقوقدانان انتخاب و منصوب می شود هر چند از سال 1398 مراکز استانی از نظر اداره امور داخلی مستقل شده و تمشیت امور اعضا را به عهده گرفته اند

آزمون و فرآیند جذب در کانون کارشناسان رسمی دادگستری و مرکز کارشناسان رسمی قوه قضاییه

هر دو نهاد به صورت جداگانه آزمون جذب کارشناس رسمی را برگزار می‌کنند، هرچند ممکن است آزمون‌ها به صورت مشترک برگزار شوند.

طراحی سوالات آزمون ورودی

برخی منابع معتقدند که سبک سوالات این دو نهاد متفاوت است. گفته می‌شود کانون بیشتر بر سوالات فنی و مهارتی تمرکز دارد، در حالی که مرکز بر سوالات نظری و تئوری تأکید بیشتری می‌کند.

دوره کارآموزی: مدت دوره کارآموزی در کانون کارشناسان معمولاً یک سال و در مرکز کارشناسان شش ماه است.

وضعیت شغلی و پروانه

با وجود تفاوت‌های مذکور، باید توجه داشت که پروانه صادر شده توسط هر دو نهاد ارزش و اعتبار یکسانی دارد و عنوان «کارشناس رسمی دادگستری» روی آن قید می‌شود. همچنین، کارشناسان هر دو نهاد در حیطه کاری، تعرفه دستمزد و جایگاه حقوقی تفاوت معناداری با یکدیگر ندارند. کارشناسان هر دو نهاد نظرات کارشناسی خود را در پرونده‌های قضایی ارائه می‌دهند و می‌توانند در حل اختلافات به قضات کمک کنند.

هر چند از نظر برخی اعضا، پروانه کانون کارشناسان به عنوان یک نهاد مستقل و غیردولتی با سابقه بسیار طولانی (90 سال) اعتبار بیشتری داشته و در صورت داشتن صلاحیت های حرفه ای می توانند در تمام پرونده های قضایی، دولتی و خصوصی اظهار نظر کنند

در آمد کدام بهتر است کانون کارشناسان رسمی دادگستری یا مرکز کارشناسان؟!

تعرفه‌ حق الزحمه کارشناسی برای هر دو نهاد یکسان بوده و تفاوتی ندارد، اما با توجه به گستردگی دامنه کار، کارشناسان کانون (علاوه بر پرونده های دادگستری)، ممکن است درآمد کارشناسان کانون بیشتر باشد

از نظـر شیوه ارجاع کار و دریافت پرونده ؟

ارجاع پرونده از طرف مراکز قضایی برای هر دو نهاد از طریق سامانه ثتا و توسط شعب قضایی است

و گزارشات کارشناسان (کانون و مرکز) از طریق سامانه خودکاربری کارشناسان رسمی برای شعب ارسال می شود

و در ارجاع کارهای غیر قضایی (خصوصی، دولتی، بانک ها و …. ) هم هر کدام سامانه های ارجاع مختص به خود را دارند

سامانه ارجاع کانون کارشناسان: سامانه 2020

سامانه ارجاع کارشناسان مرکز: سامانه ۱۵۱۵

آزمون کدام نهاد آسان تر هست؟!

جنس سوالات در سال‌های اخیـر نشان داده که در آزمون کانون کارشناسان ، نکاتی از جنس موضوعات طراحی بیشتر مطرح شده و به نظر داوطلبان، سطح سوالات آن نسبت به آزمون قوه قضاییه سخت تر هست.

منابع آزمون دو نهاد چه تفاوتی دارند؟!

تقریبا هشتاد درصد منابع یکسان هست، و با آماده شدن برای یک آزمون، میتوانید در آزمون دیگر هم شرکت کنید. فقط کافیه دو سه مبحثی که در آزمون دادگستری اضافه تر هست رو هم بخوانید

میشه پروانه هر دو نهاد را گرفت؟!

خیر، فقط پروانه یکی را میتوان داشت. شما میتوانید در هر دو آزمون شرکت کرده، مراحل قبولی و مصاحبه را هم طی کنید و در انتها یکی از دو مرجع را انتخاب کرده و از دیگری انصراف دهید